NHỮNG TÁC HẠI CỦA BỆNH THÁN THƯ VÀ BỌ TRĨ HẠI NHO TẠI TỈNH NINH THUẬN

Phát hiện và cách phòng trừ thán thư và bọ trĩ hại nho

Trong khuôn khổ nội dung nghiên cứu khoa học của 2 đề tài: thán thư và bọ trĩ, tiến hành từ năm 2003 -2006. Hôm nay, Sở KH&CN phối hợp với bộ môn bảo vệ thực vật-Viện nghiên cứu và phát triển cây bông tổ chức tập huấn chuyên đề:” Phát hiện và cách phòng trừ thán thư và bọ trĩ hại nho”.

Cho đến nay, cây nho là cây trồng có hiệu quả kinh tế cao ở Ninh Thuận. Tuy nhiên, nho là đối tượng bị rất nhiều bệnh hại tấn công, làm giảm năng suất và chất lượng một cách nghiêm trọng. Trước đây nho chỉ bị 4 loại bệnh chính gây hại là mốc sương, nấm cuống, gỉ sắt và phấn trắng, nhưng từ năm 1999 đến nay đã xuất hiện thêm một loại bệnh nguy hiểm nữa đó là bệnh thán thư (Anthracnose). Kết quả nghiên cứu và điều tra tình hình bệnh nho tại Ninh Thuận năm 2000- 2001 của bộ môn Bảo vệ thực vật (Viện NC và phát triển cây bông) cho thấy: bệnh đốm đen mới xuất hiện trên nho là bệnh thán thư, nó phổ biến trên 83,3% số giàn nho NH 01- 48 và 50% số giàn nho đỏ (Cardinal) vụ mưa 2000; trong vụ khô bệnh này có xuất hiện nhưng không gây hại đáng kể. Mặc dù, người trồng nho đã sử dụng nhiều loại thuốc khác nhau với số lần phun cao, nhưng nhiều giàn nho vẫn bị bệnh nặng và không cho năng suất, một số khác năng suất thấp và không bù nổi chi phí đầu tư.

Bệnh thán thư trên cây nho tại Ninh Thuận phát sinh và gây hại nặng trong 3 năm gần đây (chủ yếu trong mùa mưa). Nhưng đến nay công tác nghiên cứu về bệnh này chưa tiến hành. Vì vậy, để xác định rõ tác nhân gây bệnh, quy luật phát sinh-phát triển của bệnh, nắm bắt được mối quan hệ của các điều kiện ngoại cảnh, các biện pháp kỹ thuật canh tác liên quan đến phát sinh, phát triển và gây hại của bệnh cũng như xác định ký chủ phụ của tác nhân gây bệnh. Đồng thời, khảo sát các loại thuốc có nguồn gốc khác nhau trong phòng trừ bệnh và đề xuất quy trình quản lý tổng hợp bệnh thán thư trên cây nho thích hợp là rất cần thiết, giúp cho người trồng nho hạn chế được thiệt hại do bệnh gây ra và nâng cao hiệu quả sản xuất.

Ở Ninh Thuận, cây nho còn bị nhiều đối tượng sâu hại tấn công làm ảnh hưởng đến năng suất, phẩm chất. Trong đó, bọ trĩ là đối tượng chích hút nguy hiểm nhất.

Bọ trĩ còn là đối tượng dịch hại nguy hiểm cho nhiều cây trồng trong điều kiện nhiệt đới ẩm của Việt Nam. Việc phòng trừ bọ trĩ hại cây trồng ở Việt Nam chủ yếu dựa vào thuốc hóa học. Gần đây, một số nghiên cứu đã tập trung vào việc xây dựng quy trình quản lý tổng hợp đối với đối tượng dịch hại này. Việc nghiên cứu các loài thiên địch của bọ trĩ cũng được chú ý như nghiên cứu nhân nuôi bọ xít ăn thịt Orius sp. Tuy nhiên, kết quả cũng chỉ mới ở bước đầu, trong phạm vi phòng thí nghiệm, chưa thấy rõ nét kết quả ở các thí nghiệm đồng ruộng.

Bọ trĩ là loài sâu hại nguy hiểm nhất gây hại trên cây nho và là đối tượng côn trùng chính làm giảm năng suất và chất lượng nho của tỉnh Ninh Thuận. Bọ trĩ xuất hiện quanh năm ở tất cả các vùng nho trong tỉnh và gây hại trong suốt quá trình sinh trưởng-phát triển của cây nho. Để phòng trừ bọ trĩ, nông dân trồng nho chỉ dựa đơn thuần vào biện pháp hóa học. Nhiều chủng loại thuốc khác nhau được sử dụng để trừ bọ trĩ. Số lần phun thuốc trừ bọ trĩ trong điều kiện vụ mưa cũng đã lên đến 17- 30 lần/vụ, nhưng hiệu quả vẫn rất thấp. Việc nghiên cứu bọ trĩ hại nho được thật sự chú ý thông qua một số nghiên cứu khảo sát thuốc của Viện nghiên cứu và phát triển cây bông. Kết quả khảo nghiệm một số loại thuốc hóa học trong điều kiện vụ mưa, Confidor 100 SL với liều lượng sử dụng 0,3 lít/ha có hiệu lực trừ bọ trĩ tốt, nhưng chỉ có thể duy trì được trong vòng 5 ngày sau khi phun. Regent 80 WP với liều lượng sử dụng 0,04 kg/ha cho hiệu quả phòng trừ khá. Tuy nhiên, cũng như mọi đối tượng dịch hại khác, để xây dựng được biện pháp phòng trừ có hiệu quả cần có cơ sở khoa học của những nghiên cứu cơ bản về phân loại, đặc tính sinh học, sinh thái, …từ đó xây dựng quy trình phòng ngừa dịch hại cho cây nho…

Thông qua lớp tập huấn các nhà khoa học sẽ giúp cho Đại biểu các phát hiện bệnh thán thư, bọ trĩ và cách phòng trừ nằm giảm nhẹ thiệt hại do bệnh gây ra trên nho./.

Trò chuyện cùng chúng tôi